Σάββατο, 6 Ιουλίου 2013

Ψέματα και Αλήθειες για την 10η Διεθνή Έκθεση Βιβλίου Θεσσαλονίκης

Ψέματα και Αλήθειες για την 10η Διεθνή Έκθεση Βιβλίου Θεσσαλονίκης

Στις 19 Μαΐου η 10η Διεθνής Έκθεση Βιβλίου Θεσσαλονίκης (ΔΕΒΘ) έριξε τους τίτλους τέλους της για φέτος.
Μέσα σ’ αυτό το κλίμα της απαισιοδοξίας, της μιζέριας και της κατήφειας που υπάρχει  διάχυτο στην ελληνική κοινωνία διοργανώθηκε για δέκατη συνεχόμενη χρονιά η Έκθεση στην οποία συμμετείχαν περίπου 220 εκδοτικοί οίκοι απ’ όλη τη χώρα, αλλά υπήρχαν και «περίπτερα» από διάφορες χώρες του κόσμου, όπως η Αργεντινή, η Αίγυπτος, η Γερμανία κ.τ.λ. Αξίζει να σημειωθεί ότι φέτος τιμώμενη χώρα ήταν η Μεγάλη Βρετανία και υπήρχε ιδιαίτερο αφιέρωμα για τον Κ.Π. Καβάφη.
Πολλά γράφτηκαν και πολλά ακούστηκαν για τη φετινή διοργάνωση. Ένα κυρίαρχο επιχείρημα για τη φαινομενικά αποτυχημένη διοργάνωση ήταν το γεγονός ότι δεν ήρθε κανένα μεγάλο, διεθνές, συγγραφικό όνομα, ώστε να τη στηρίξει και να την αναδείξει με τον καλύτερο δυνατό τρόπο. Εδώ, λοιπόν, βρίσκεται και το τραγικότερο λάθος που λαμβάνει χώρα σχεδόν κάθε φορά σ’ αυτή την ηλιόλουστη χώρα. Πάντοτε προσπαθούμε να υποβαθμίσουμε μια προσπάθεια και εν τέλει να κρίνουμε χωρίς να βουτήξουμε πρώτα τη γλώσσα μας στο μυαλό μας. Το παραπάνω επιχείρημα που προβάλλεται είναι εντελώς λάθος, για τον απλό λόγο ότι φέτος είχαμε τεράστια ονόματα στην ΔΕΒΘ, αν αναλογιστούμε τόσο το μέγεθος της χώρας μας, αλλά και βεβαίως το αναγνωστικό κοινό της, που βρίσκεται στις τελευταίες θέσεις των χωρών της Ευρώπης. Ο Βρετανός συγγραφέας και σεναριογράφος Ντέβιντ Νίκολς, του οποίου το βιβλίο του «Μια Ημέρα» έχει πουλήσει παραπάνω από ένα εκατομμύριο αντίτυπα, έχει μεταφραστεί σε περισσότερες από 36 γλώσσες και έχει μεταφερθεί και στον κινηματογράφο με επιτυχία, δεν νομίζω πως δεν είναι μια αξιοσέβαστη παρουσία στον χώρο του βιβλίου. Εκτός αυτού, ήταν εξαιρετικά προσεγγίσιμος, χαμογελαστός, συμπαθής και μαζί με τις διάφορες εκδηλώσεις που συμμετείχε έδωσε στο κοινό τη δυνατότητα να τον γνωρίσει καλύτερα.
Πέρα όμως του Ντέβιντ Νίκολς στη ΔΕΒΘ βρέθηκε και μία ακόμα σημαντική συγγραφέας, η Νικόλ Κράους. Κι αυτή έχει μια διόλου ευκαταφρόνητη συγγραφική καριέρα. Έχει αποσπάσει αρκετά σημαντικά διεθνή βραβεία και τα βιβλία της έχουν πουλήσει  πάμπολλα αντίτυπα. Παράλληλα, στους εκθεσιακούς χώρους εμφανίστηκαν και άλλοι σημαντικοί Έλληνες συγγραφείς.
Ένα ακόμα επιχείρημα κατά της διοργάνωσης φέτος είναι ότι η ΔΕΒΘ δεν έχει ποτέ έναν συγκεκριμένο θεματικό άξονα και οι εκδηλώσεις της δεν σχετίζονται τόσο με την επικαιρότητα. Φέτος, πραγματικά αυτό το ιδεατό επιχείρημα αδυνατώ να το καταλάβω. Ο Κ.Π. Καβάφης και οι εκδηλώσεις που σχετίζονταν μ’ αυτόν δεν ήταν επίκαιρες; Τέλος, μια άλλη «χαζομάρα» που λέγεται κατά κόρον είναι ότι είναι μια εμπορική-καταναλωτική διοργάνωση. Όταν συμμετέχουν περίπου 220 εκδοτικοί οίκοι, υπάρχει μεγάλη γκάμα βιβλίων και κάποιοι μάλιστα είχαν εξαιρετικά προσιτές τιμές, άρα πώς γίνεται να είναι αμιγώς εμπορικό γεγονός από τη στιγμή που γνωρίζουμε όλοι ότι το βιβλίο δεν είναι μονάχα εμπόρευμα αλλά κυρίως πολιτισμός;
Κλείνοντας, θα ήθελα να διευκρινίσω ότι η φετινή ΔΕΒΘ δεν ήταν ο πιο επιτυχημένος θεσμός στην Ελλάδα, καθώς υπάρχουν αρκετά πράγματα που θα πρέπει να βελτιωθούν. Ωστόσο, είναι φοβερά υποκριτικό σε μια χώρα όπου σχεδόν κανείς δεν διαβάζει και αντιμετωπίζουμε το βιβλίο σαν την ασχολία των ψευτοκουλτουτιάριδων να έχουμε διαρκώς ασυμβίβαστες με την πραγματικότητα απαιτήσεις. Η ΔΕΒΘ -που ίσως να μην γίνει και ποτέ ξανά λόγω του κλεισίματος του Εθνικού Κέντρου Βιβλίου- μπορεί να μην είναι ό, τι καλύτερο, αλλά είναι μια σημαντική για τη χώρα εκδήλωση που βοηθάει το κοινό να έρθει σε επαφή με τη λογοτεχνία και να πάρει μερικές ανάσες πολιτισμού.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου